Zo optimaliseer jij je vruchtbaarheid op een natuurlijke manier

Zwanger worden: je vraagt heel wat van je lijf, en het gebeurt voor niet iedereen even gemakkelijk. Zo’n 15 procent van de stellen worstelt met zwanger worden. En over de oorzaken wordt heel wat gezegd en geschreven.

Want wat als je maar niet zwanger wordt, terwijl je niet ziek bent, er geen duidelijke medische oorzaak is en het ook niet aan je partner ligt?

Zwanger worden is een puzzel en in je lijf moeten al die stukjes op hun plek vallen: timing, je hormonen, je eicellen en nog veel meer. 

Voor een groot deel heb je daar zelf wel degelijk invloed op. In dit artikel duiken we in de wetenschap achter vruchtbaarheid en geef ik je wetenschappelijk bewezen tips (geen Oma-Weet-Raad gedoe) die je kunnen helpen om je vruchtbaarheid te verbeteren.

Als disclaimer vooraf is het natuurlijk belangrijk om te begrijpen dat dit een proces is dat tijd kost, en geen recipe for success is. Worstel je met zwanger worden, ga dan zeker altijd het gesprek aan met je gynaecoloog!

Wat je gaat leren in dit artikel:

  • Wanneer je nou precies vruchtbaar bent – op welke leeftijd, en welk moment van je cyclus
  • Welke factoren je vruchtbaarheid beïnvloeden en waarom. We gaan het onder andere hebben over:
    • hoe spanning en stress je hormonen kunnen ontregelen
    • welke rol voeding speelt in vruchtbaarheid
    • waarom het van belang is je gewicht mee te nemen in het proces
    • op welke leeftijd je het meest vruchtbaar bent
    • hoe omgevingsfactoren zoals milieu toxines je hormonen ontregelen
  • Ik geef je tips om je vruchtbaarheid te verbeteren met leefstijloptimalisatie, natuurlijke voeding en progesteron. Ook leg ik uit welke supplementen een rol kunnen spelen.
  • En een mogelijke oplossing die je kans met

Wanneer ben je vruchtbaar?

We gaan even terug naar biologie, maar dan duidelijker. Een vrouw wordt geboren met eicellen, maar is pas vanaf het moment dat ze begint te ovuleren – tot ze stopt met ovuleren, vruchtbaar. Hier lees je meer over de overgang en menopauze.

In een eerdere artikel legde ik al uit dat dat niet betekent dat je altijd vruchtbaar bent – of beter gezegd: je kunt niet elke dag van het jaar zwanger worden.

Je vruchtbaarheid hangt samen met je ovulatie, ook wel je eisprong. Je ‘fertility window’, de periode waarin je zwanger kunt worden, is maximaal 6 dagen per cyclus. Dit zijn de dagen vlak voor en vlak na de eisprong. 

Na de eisprong kan de eicel maximaal 18 uur worden bevrucht. Maar, nadat je gemeenschap hebt gehad kan sperma 120 uur (oftewel 5 dagen) in je lichaam blijven bewegen en vruchtbaar zijn. Dus ook als je onbeschermde seks hebt voor je ovulatie, kun je daar nog zwanger van worden. Zo kom je op een totaal van zes dagen uit. 

Meten is weten

Hoe gezellig proberen zwanger te raken ook kan zijn, je wilt vast weten wanneer je de meeste kans maakt. Met de Daysy of LadyComp kun je erachter komen wanneer je vruchtbaar bent en wanneer niet. Lees er meer over in dit artikel!

Factoren die je vruchtbaarheid kunnen beïnvloeden

Er zijn heel wat fabeltjes over wat je vruchtbaarheid kan verminderen, maar laten we ons even focussen op wat er bewezen is. 

Spanning en stress 

Stress heeft een negatief effect op allerlei processen in je lichaam, niet alleen je bloeddruk. Onderzoek toont keer op keer aan dat het ook een effect heeft op je vruchtbaarheid. Zo blijkt uit een onderzoek dat vrouwen wiens speeksel hoge niveaus van alfa-amylase bevatten, een enzym dat  je aanmaakt wanneer je stress ervaart, er 29% langer over doen om zwanger te worden in vergelijking met vrouwen die minder van dat enzym hadden.(1)

Voeding

Wat je in je lijf stopt, heeft uiteraard ook effect op je vruchtbaarheid. Zo toont onderzoek bijvoorbeeld aan dat transvetten de kans op onvruchtbaarheid kunnen vergroten. (2) 

Gewicht

Over- en ondergewicht hebben beiden invloed op je gezondheid en je vruchtbaarheid. Een BMI hoger dan 29 kan je kans op een succesvolle zwangerschap met 4% verminderen. (3)   

Wat zegt je leeftijd over je vruchtbaarheid?

Er zijn complete films gemaakt over het drama van een vrouw die 30 wordt en voor wie het dus bijna “too late” zou zijn. Zo’n vaart loopt het natuurlijk niet. Het klopt dat je met de jaren minder vruchtbaar wordt en minder eicellen hebt, maar er blijft altijd een kans om (op natuurlijke wijze) zwanger te worden. De kans dat je op natuurlijke wijze zwanger wordt, verloopt als volgt:

​​

<30 jaar85 procent
30 jaar75 procent
35 jaar66 procent
40 jaar44 procent

(4) 

Onze omgeving

Ook de producten die we gebruiken en het milieu om ons heen: het heeft allemaal impact op je hormoonhuishouding. Ik schreef eerder al een artikel over hoe milieutoxines disruptors zijn van een gezonde hormoonhuishouding, en dat heeft uiteraard ook effect op je vruchtbaarheid. Lees meer!

Hoe kun je zelf je vruchtbaarheid verbeteren?

Je vruchtbaarheid verbeteren is misschien een gekke term voor wat eigenlijk ‘goed voor jezelf zorgen’ betekent. 

Natuurlijk zijn er wat extra dingen die je kunt doen om je lichaam voor te bereiden op een gezonde zwangerschap. En het helpt natuurlijk als je partner ook aan de slag gaat: it takes two to tango. 

Hieronder vind je een aantal tips om je vruchtbaarheid te optimaliseren. Wanneer moet je hiermee beginnen? In principe kun je er niet vroeg genoeg bij zijn. Minimaal 6 maanden van tevoren zou al een groot verschil kunnen maken, maar hoe eerder hoe beter uiteraard. Bedenk je dat je niet van vandaag op morgen schade aan je gezondheid ongedaan kunt maken.

Ook maakt het wat uit of je anticonceptie (hebt) gebruikt. Het kan namelijk minimaal drie maanden duren voor alles weer in balans is, waardoor het dus even kan duren voordat je zwanger wordt. In deze artikel lees je meer over gezond stoppen met anticonceptie.

Je vruchtbaarheid optimaliseren aan de hand van leefstijloptimalisatie

Wat bedoel ik met leefstijloptimalisatie? Dat is in principe een holistisch concept, waarbij je kijkt naar de manier waarop je eet, beweegt, slaapt en met stress omgaat. Oh, en niet roken natuurlijk. In deze artikelen vind je een aantal specifieke tips!

Stressmanagement

Slaaptips

Hoe verbeter jij je vruchtbaarheid door middel van natuurlijke voeding

Ben jij gezond, dan is de kans dat je baby dat ook is, groter. Bovendien voel je je met gezonde voeding een stuk lekkerder en energieker, iets wat je nodig gaat hebben tijdens je zwangerschap. Voeding blijkt een belangrijke factor te zijn in vruchtbaarheid. (5) 

Zo helpt het om meer foliumzuurrijke groenten en fruit te eten, om zo ook genoeg antioxidanten binnen te krijgen. Foliumzuur of folaat, waarover zometeen meer, dragen bij aan het voorkomen van geboorteafwijkingen zoals open ruggetje. Wat staat er nog meer op het menu?

Voedingsmiddelen om hormonen in evenwicht te brengen

Behalve dat je gezond wilt eten om voldoende energie, mineralen en vitamines te hebben, gaat het ook om het in balans brengen of houden van je hormonen. 

Inspiratie nodig voor je boodschappenlijstje? Deze voedingsproducten helpen je hormonen en vruchtbaarheid!

  • Gezonde vetten: avocado’s, avocado-olie, grasgevoerd vlees, noten, zaden, olijfolie, kokosolie. Gezonde vetten helpen ​​ontstekingen in je lichaam verminderen, wat helpt bij het bevorderen van een regelmatige ovulatie en algemene vruchtbaarheid.
  • Genoeg groenten: zoete aardappelen, snijbiet, boerenkool, broccoli, kool, spinazie. Groenten eten is een van de beste manieren om essentiële prenatale voedingsstoffen zoals calcium, ijzer en folaat op te nemen, dat ook beschermt tegen geboorteafwijkingen.
  • Fruit met antioxidanten: granaatappels, druiven, appels, sinaasappels, grapefruit, kiwi. Antioxidanten dragen bij aan het produceren van gezonde eicellen.
  • Good for your gut: zuurkool, Kimchi, augurken. Je darmen zijn niet alleen een powerhouse voor je hormonen, maar een gezonde darmwerking help ook voor gezondere eitjes.
  • Eiwitten die de bloedsuikerspiegel in evenwicht houden: noten, zaden, grasgevoerd vlees, vis, schaaldieren, linzen. Je bloedsuikerspiegel is belangrijk omdat verhoogde bloedsuikerspiegels en insulineresistentie de ovulatie bemoeilijken en de menstruatiecyclus minder voorspelbaar maken. Zo weet je dus niet wanneer je echt vruchtbaar bent. 

Waarom progesteron zo belangrijk is voor je vruchtbaarheid

Een van de belangrijkste hormonen om een handje te helpen is progesteron. 

Waarom is progesteron zo belangrijk voor de vruchtbaarheid?

Ten eerste omdat het bijdraagt aan een gezond libido – en dat is natuurlijk hartstikke handig als je op de old-fashioned way zwanger wilt worden.

Als je progesteron uit balans is, kun je allerlei klachten ervaren, zoals ik in dit artikel omschrijf. Een laag progesteron is ook te wijten aan oestrogeendominantie, dat weer zijn eigen gezondheidsproblemen met zich meebrengt.

Ook na bevruchting blijft progesteron een hoofdrol spelen. Het helpt een gezonde zwangerschap te behouden en biedt bescherming aan de baarmoederwand.Progesteron helpt tevens aan voeding in de baarmoeder voor de baby. Bij lage levels progesteron kan er een miskraam of vroeggeboorte optreden. Progesteron-hormoontherapie kan daarbij helpen. 

En welke voeding kun je beter vermijden?

Je weet dat ik geen fan ben van het ‘’afraden’’ van voeding – er is niets ‘goed of ‘fout’. Maar, een zwangerschap is van dermate groot belang dat het toch slim kan zijn om bepaalde dingen te laten staan  – en dan heb ik het niet eens alleen over alcohol en sigaretten. 

Zo zou cafeïne niet helpen: vrouwen die meer dan 500 mg cafeïne drinken doen er tot 9,5 maanden langer over doen om zwanger te worden. Misschien toch tijd om over te gaan tot decaf of thee drinken! (6) 

Ook is het raadzaam om minder transvetten te eten. Deze zijn moeilijk af te breken en het eten van transvetten zou het risico op onvruchtbaarheid met 31% vergroten. (7)

Bespoten groenten en niet biologische vlees en melkproducten zijn ook minder aan te bevelen. Je wilt bestrijdingsmiddelen zoveel mogelijk vermijden, omdat deze ook je hormoonhuishouding uit balans kunnen brengen. Ga dus lekker naar de boer en eet zoveel mogelijk vers! Smaakt ook veel beter, trust me. En was je groente en fruit sowieso goed af. 

Supplementen die kunnen helpen

Ja, in de apotheek staan voldoende prenatale supplementen. En hoewel van hun ingrediënten vaak is aangetoond dat ze een gezonde zwangerschap ondersteunen, is er vaak niet bewezen dat de specifieke samenstelling wel werkt of goed opgenomen kan worden. 

Voordat je dus zomaar een supplement kiest, ga even op onderzoek uit en zie wat de onderzoeken over dit specifieke supplement zeggen. 

Naar welke supplementen moet je specifiek op zoek? Ik zet op een rijtje welke stofjes daadwerkelijk bijdragen aan een verbeterde vruchtbaarheid:

  • CoQ10: Propvol antioxidanten en leveren voedingsstoffen aan de cellen. Dit supplement helpt de energie van de eicellen te stimuleren.​​ (8) 
  • Folaat: vaak wordt foliumzuur aanbevolen, maar dat slecht opneembaar. Folaat wordt makkelijker door je lichaam opgenomen en komt ook voor in je voeding. Het is de actieve vorm van Vitamine B11 en speelt een belangrijke rol bij de celgroei.
  • Glutathion: antioxidant die je lichaam een flinke boost geeft en kan helpen bij vruchtbaarheid. (9) 
  • L-arginine: verbetert de bloedtoevoer naar de baarmoeder en eierstokken. (10) 
  • Magnesium: ondersteunt bij stress en kan je beter helpen slapen
  • Omega 3: verbetert – zelfs op korte termijn – de kwaliteit van de eicellen bij vrouwen. (11) 
  • Vitamine D: Een tekort aan vitamine D zou diverse vruchtbaarheidsproblemen, zowel bij mannen als vrouwen kunnen veroorzaken. Je kunt je altijd laten testen!
  • Zink: Een tekort aan zink bij vrouwen zou er echter wel voor zorgen dat het langer duurt om zwanger te worden. ​​(12)  

Disclaimer: gebruik nooit willekeurige supplementen zonder gerichte bloedafname of professioneel advies van een arts

Hoe verhoog je de kansen?

Natuurlijk wil je alles op alles zetten om de kans op een gezonde zwangerschap te vergroten. Een tool die je kan helpen en die volledig backed-up by science is, is de FERTI·LILY Conceptie Cup. 

​​Deze conceptie cup zorgt ervoor dat er 300% meer zaadcellen naar de baarmoedermond gepusht worden en daardoor de kans op bevruchting met 48% kan vergroten! (13)

Hoe werkt het? Na de zaadlozing breng je deze cup in de vagina in. Hierdoor worden de zaadcellen richting de baarmoedermond geduwd, en komen er meer terecht in de omgeving van het baarmoederhalsslijm. Daar is de kans dat ze overleven groter, en is dus ook de kans dat ze een match vinden met een eicel groter. Lees hier meer. Daarnaast is het raadzaam om het glijmiddel ook hierop af te stemmen. De kans is groot dat anders de zaadcellen moeizamer overleven door vaginale droogte wat hieruit ontstaat. Bekijk hier de FERTI·LILY Conceptie Gel.

Mocht je de FERTI·LILY willen aanschaffen krijg je 10% korting met ELLFERTILITY.

Kinderwens en anticonceptie

Wil je stoppen met de anticonceptie vanwege een kinderwens. Download dan hier gratis mijn women’s health guide vol handige tips.

Wil jij je vruchtbaarheid optimaliseren?

Begin bij het begin! Of je nu herstellende bent van de pil of gewoon zeker wilt weten dat je je hormonen in balans brengt, ik help je graag. Ook geef ik begeleiding in het optimaliseren van je vruchtbaarheid. Bekijk hier de mogelijkheden voor coaching in je hormonen en voeding of plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek in.

Bronnen:

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3984126/
  2. https://hms.harvard.edu/news/trans-fats-may-raise-risk-infertility
  3. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/27527670/
  4. https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/03009734.2019.1707913
  5. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22394716/ 
  6. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9054236/ 
  7. https://hms.harvard.edu/news/trans-fats-may-raise-risk-infertility
  8. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5870379/
  9. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5844662/
  10. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15134155/ 
  11. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22978268/
  12. https://www.mdpi.com/2072-6643/11/7/1609 
  13. https://scientonline.org/open-access/the-fertilily-conception-cup-increases-the-chance-of-conceiving-in-comparison-with-expected-pregnancy-rates-a-prospective-observational-study.pdf